IgG

Antistoffen zijn eiwitten die je afweer maakt om ziekteverwekkers te herkennen en onschadelijk te maken, en ze komen in een paar soorten. IgM is de eerste, grove reactie op iets nieuws; IgA bewaakt de slijmvliezen van neus, keel en darm; IgG is de verfijnde, blijvende vorm die na een infectie of vaccinatie overblijft en het grootste deel van al je antistoffen uitmaakt. Elke IgG-antistof past op precies één doelwit, en je bloed bevat er miljoenen verschillende, elk in kleine hoeveelheid. Het totale IgG telt ze allemaal samen, in gram per liter. Dat is een andere vraag dan of je tegen één bepaalde ziekteverwekker beschermd bent: daarvoor bestaan aparte testen die één soort antistof zoeken, tegen hepatitis B, mazelen of het Epstein-Barr-virus. Het totale IgG zegt of je afweer als geheel genoeg antistoffen kan maken, en of ze er niet juist veel te veel van maakt omdat er ergens al maanden een ontsteking sluimert. Samen met IgA en IgM vormt het het patroon dat zegt welke tak van de afweer beweegt. Je rapport drukt IgG af in g/L. Normaal is 7 tot 16 g/L bij volwassenen, en de drie labs die het meten hanteren precies die band; onder de negentien jaar ligt de band lager, 5,95 tot 13,08 g/L, omdat de afweer nog aan het opbouwen is. Binnen de band is er niets aan de hand, en waar je erin zit is vooral aanleg.

IgG is het getal dat de vraag beantwoordt of je afweer voldoende antistoffen kan maken. Wie elke winter meerdere longontstekingen, bijholteontstekingen of oorontstekingen doormaakt, of infecties die steeds terugkomen ondanks antibiotica, heeft soms een afweer die te weinig IgG maakt, aangeboren of door medicijnen, en dat is behandelbaar met toegediende antistoffen. Het totale IgG is dan de eerste stap. De tweede reden is de andere kant: een IgG dat te hoog is, omdat de afweer al maanden op volle toeren draait. Dat gebeurt bij een ontsteking of infectie die sluimert, bij auto-immuunziekten waarbij de afweer het eigen lichaam aanvalt, en bij een lever met littekens, die antistoffen uit de darm minder wegvangt. Zelden maakt één cellijn in het beenmerg één soort antistof in grote hoeveelheden, en dan is een eiwitspectrum de test die het laat zien. De eerlijke beperking is dat het getal grof is. Het telt miljoenen verschillende antistoffen bij elkaar en zegt niets over welke; een normaal totaal sluit een tekort aan één soort niet uit, en een normaal totaal zegt niet dat je tegen een bepaalde ziekte beschermd bent. Binnen de band is waar je zit vooral aanleg, en de vraag of het klopt beantwoord je met IgA en IgM ernaast en met je eigen verloop.

Een laag IgG betekent dat je afweer minder antistoffen maakt of dat ze weglekken. Van vaak naar zelden: hoeveel antistoffen je afweer van nature maakt, want binnen en net onder de band is dat vooral aanleg en zonder terugkerende infecties betekent het niets; medicijnen die de afweer onderdrukken, zoals prednison, methotrexaat en middelen na een transplantatie; zelden eiwitverlies via de nieren of de darm, waarbij ook albumine zakt; en zelden een aangeboren of verworven antistoftekort, met als kenmerk steeds terugkerende infecties van longen, bijholten en oren, en dan is toediening van antistoffen de behandeling. Een hoog IgG betekent dat de afweer al langer op volle toeren draait. De gewoonste verklaring eerst: een langdurige ontsteking of infectie, waarbij ook CRP of BSE meestal verhoogd is; auto-immuunziekten zoals lupus, reumatoïde artritis of een auto-immuunhepatitis; een leverziekte met littekens, die antistoffen uit de darm minder wegvangt, meestal met afwijkende leverwaarden; en zelden een woekering van antistofcellen in het beenmerg, waarbij het eiwitspectrum één scherpe piek laat zien. Leg IgG altijd naast IgA en IgM, want de drie samen tekenen het patroon van welke tak van de afweer beweegt, naast CRP en BSE, die zeggen of er een ontsteking speelt, naast albumine en globuline, want IgG is het grootste deel van de globulinefractie, en naast de leverwaarden bij een hoge waarde.