Totaal eiwit

Wat is totaal eiwit?

Je bloedplasma is voor een klein deel eiwit, en dat kleine deel doet veel: het houdt vocht in je vaten, vervoert stoffen, stolt je bloed en verdedigt je tegen infecties. Totaal eiwit is de som van al die eiwitten. Ruwweg zestig procent is albumine, één eiwit dat je lever maakt. De overige veertig procent zijn de globulines, een groep met je antistoffen uit de afweercellen, de transporteiwitten voor ijzer, koper en hormonen, en de stollingsfactoren. Omdat het een optelsom is, zegt het getal zelf niet welk eiwit is veranderd. Twee mensen met hetzelfde totaal kunnen een heel verschillende verdeling hebben. Daarom staat totaal eiwit zelden alleen op een uitslag: albumine ernaast, en het verschil tussen de twee, het globuline, dragen de betekenis. Stijgt het totaal terwijl albumine gelijk blijft, dan zit de stijging in de globulines, meestal in de antistoffen. Zakken ze samen, dan is het minder aanmaak, meer verlies of verdunning. Op je uitslag staat totaal eiwit in g/L. Normaal is ongeveer 63 tot 81 g/L, met grenzen die per lab een paar eenheden verschuiven. Het is een concentratie, dus ingedikt bloed geeft een hoger getal en een groot bloedvolume een lager, zonder dat er eiwit bij kwam of af ging.

Waarom is totaal eiwit relevant?

Totaal eiwit is zelden de waarde waar je iets aan afleest, en vaak de waarde die de vraag stelt. Bij wie gezond is, beweegt het vooral met vocht: te weinig gedronken geeft een hoger getal, veel drinken of een groot bloedvolume door duurtraining een lager. Dat is de eerste vraag bij elke afwijking, en meestal het antwoord. De tweede vraag is de verdeling, en daar wordt het interessant. Een totaal eiwit dat oploopt terwijl albumine gelijk blijft of zakt, betekent meer globuline, en dat is meestal meer antistoffen: bij een langdurige ontsteking of infectie, bij een leverziekte waarbij de afweer harder werkt, of zelden bij een woekering van één soort antistofcel die één eiwit in grote hoeveelheden maakt. Dat laatste is de reden dat een aanhoudend hoog totaal eiwit met een normaal albumine wordt uitgesplitst met een eiwitspectrum. Een totaal eiwit dat zakt terwijl albumine meezakt, is de lever die minder maakt, nieren die eiwit doorlaten, of te weinig eiwit in de voeding. De derde reden is voeding. Wie langdurig te weinig eiwit eet, ziet eerst het albumine en dan het totaal zakken. Een totaal eiwit aan de lage kant bij iemand die lijnt, weinig trek heeft of ouder wordt, is de vraag of er genoeg eiwit op het bord ligt, en het antwoord is eiwit bij elke maaltijd.

Totaal eiwit te hoog of te laag: wat betekent het?

Een laag totaal eiwit betekent verdunning, minder aanmaak, meer verlies of te weinig aanvoer. Van vaak naar zelden: verdunning door vocht, een lever die minder maakt, eiwitverlies via de nieren, en te weinig eiwit binnenkrijgen of opnemen. Kijk naar albumine: zakt dat mee, dan zit het in de aanmaak, het verlies of de voeding, en zeggen CRP, de leverwaarden en eiwit in de urine welke. Blijft albumine gelijk, dan zit de daling in de globulines, en dat is zeldzaam. Een hoog totaal eiwit betekent ingedikt bloed of meer globuline. Uitdroging is de gewoonste reden; drink normaal en prik opnieuw. Blijft het hoog terwijl albumine gelijk blijft, dan zit de stijging in de antistoffen: een langdurige ontsteking of infectie, of zelden een afwijkend eiwit uit één cellijn, en dan volgt een eiwitspectrum. Wat je eraan doet: bij verdunning of indikking niets, behalve normaal drinken en opnieuw prikken. Bij te weinig eiwit is eiwit de knop, verdeeld over de dag en bij elke maaltijd. Bij een verschuiving in de verdeling hoort de uitsplitsing, niet een verandering in leefstijl. Leg totaal eiwit altijd naast albumine, en verder naast CRP, de leverwaarden en creatinine. Prik normaal gehydrateerd, zittend, en vergelijk over de tijd bij hetzelfde lab.

Hoe verloopt het bloedonderzoek voor totaal eiwit?

Verwijzing

Niet nodig. Totaal eiwit zit in het leverpakket dat je zelf kunt laten meten, samen met albumine.

Nuchter zijn

Niet nodig. Eiwitten schommelen nauwelijks met eten, wel met vocht, dus drink normaal.

Wanneer

Niet tijdens of vlak na een infectie, en niet na een dag met weinig drinken of een lange inspanning, als je je gewone waarde wilt kennen.

De afname

Eén buisje bloed uit een ader in je arm, zittend en zonder een stuwband die lang zit. Albumine en CRP komen uit dezelfde prik.

Herhalen

Bij een afwijking eerst nog een keer normaal gehydrateerd; blijft het totaal hoog met een normaal albumine, dan volgt een eiwitspectrum.

Welke test

Totaal eiwit zit in de uitgebreide meting (€229) en in core.

Waar prikken

Prikken kan op 250+ locaties bij jou in de buurt, zonder verwijzing. Bekijk de locaties

Alleen educatieve informatie, geen medisch advies. Raadpleeg een zorgprofessional voor klinische beslissingen.